روش تدریس علوم پنجم
- عواملي كه توليد
خاك را افزايش داده و يا تسريع مي نمايند عبارتند از:
- باد: بادها با حركت خود باعث به حركت درآمدن سنگ ها و خار و خاشاك مي گردند، برخورد اين خار و خاشاك با سنگهاي بزرگتر باعث فرسايش سنگها و ايجاد خاك مي گردد.
- آب: آبها با حركت خود بر روي زمين باعث به حركت درآمدن سنگهاي ريزتر و در نتيجه برخورد سنگها و شكسته شدن و فرسايش آنها مي شود، آبهاي حاصل از برف و باران به خصوص بارانهاي شديد فرسايش را با سرعت بيشتري انجام مي دهند. همچنين آبهاي درياها و درياچهها در اثر جزر و مد و همچنين امواج باعث فرسايش ساحلها مي شوند.
- دما: دما باعث افزايش و كاهش دماي سنگها مي گردد، با توجه به آنكه سنگها از مواد مختلفي تشكيل شده اند و اين مواد داراي ضريب انبساط متفاوت مي باشند. دما باعث انبساط متفاوت اجزاي سنگ و در نتيجه فرسايش آنها مي شود. فرسايش در سنگهايي كه از مواد مادري مختلط بيشتري تشكيل شدهاند بيشتر دچار فرسايش مي شوند. همچنين كاهش دما در مناطق مرطوب باعث يخ زدن آب موجود در روزنهها و منافذ سنگها مي شود با توجه به آنكه يخ دراثرسرما منبسط ميشود، اين امر باعث شكستن و فرسايش خاكها ميشود.
- ارتفاع (ثقل زمين): اجسام تمايل دارند در اثر نيروي كشش زمين از ارتفاعات به نقاط با ارتفاع كمتر كشيده شوند اين امر باعث مي شود سنگها از ارتفاعات پرتاب و بر اثر برخورد به همديگر دچار فرسايش شوند.
- گياهان: ريشههاي گياهان در اثر نفوذ در منافذ و روزنههاي سنگها باعث شكسته شدن و فرسايش آنها مي گردند.
- مواد شيميايي: مواد شيميايي مختلف با از بين بردن بخشي از قسمتهاي تشكيل دهنده سنگهاي مادري باعث تضعيف و در نتيجه فرسايش سنگها مي شوند مواد شيميايي متفاوت تأثيرهاي متفاوتي بر روي سنگهاي مختلف دارند.
- آلودگي هوا: آلودگي موجود در هوا به صورت مستقيم و يا در تركيب با مواد ديگر باعث فرسايش سنگها مي شوند به عنوان نمونه co2 موجود در مناطق صنعتي در اثر باران باعث به وجود آمدن اسيد سولفوريك و اسيد سولفيدريك شده كه باعث تجزيه سنگها و در نتيجه فرسايش آنها مي شود.
- جنس سنگ مادري: سنگها در اثر عوامل طبيعي مختلف ايجاد مي گردند بخشي در اثر مواد مذاب آتشفشانها، بخشي در اثر رسوب گل و لاي در زير اقيانوسها و ... لذا نوع جنس سنگهاي تشكيل دهنده سنگ مادري در فرسايش و سرعت فرسايش تأثير دارد.
- ساير موارد: مثل انسانها، حيوانات و ...
فرسايش سنگها همواره در اثر يك يا چند عدد از عوامل فوق الذكر مي باشد كه اين مستقيماً به محل جغرافيايي و شرايط آب و هوايي منطقهاي كه در آن قرار دارند بستگي دارد. لذا مقايسه كلي سرعت فرسايش به صورت كلي و بدون در نظر گرفتن عوامل فرسايش و شرايط آنها منطقي نبوده و نميتوان حكم قطعي داد و بيشتر سليقه اي خواهد بود. از طرفي فرسايش سنگها مدت زمان طولاني به طول مي انجامد و با توجه به محدود بودن سن انسانها قابل اندازهگيري و مقايسه نميباشد.
«
+ نوشته شده در شنبه ششم خرداد ۱۳۹۱ ساعت ۵:۳۵ ب.ظ توسط طیبه وکیلیان
|
به نام پروردگار یکتا